Kan empathie gevaarlijk zijn ?

Enige tijd geleden verscheen er een uitdagend artikel van een filosoof, dat in onze cursus van Presentie ter sprake kwam.

Daarin lazen we dat de honderden acties die mensen ondernemen rond bvb. de nieuwjaarsperiode voor het goede doel of andere individuele sponsoring of inzamelingen vaak vertrekken vanuit een empathie voor de ‘gekende’ medemens. Op zich leidt dit soms tot ongekende inspanningen, maar het gevaar bestaat dat ze het breder maatschappelijk kader negeert. Het opkomen voor de sociale zekerheid, de zorg voor de Mensenrechten, de betere ontwikkelingssamenwerking kortom ‘het structurele’ werk wordt er soms door vergeten .

En wat gebeurt er voor wie ‘niet gekend is’, wie niet populair is, de mens die we willen mijden? Hier moeten we misschien verder gaan dan empathie, maar wel echte solidariteit beleven. Onze wereld heeft er zo’n nood aan.

Een vluchteling opvangen in huis, brood en kleren brengen, extra zorg geven aan een vriend, familielid, gebuur die in nood is, maakt ons meer mede-mens. We ontmoeten elkaar van oog tot oog en zijn tot meer in staat dan we dachten. Het geeft ons zelfwaarde en het kan ons creatief maken.

Maar de taaie inzet voor meer ‘gerechtigheid’ op onze wereldbol, een meer gelijkwaardige verdeling van goederen, kansen geven aan achtergestelde bevolkingsgroepen, een goede sociale zekerheid, zorg voor onze moeder aarde, ook al staat dat iets verder van onze face to face contacten moet op de agenda komen.

We gaan de vastenperiode in, 40 dagen zonder vlees, alcohol, snoep, … noem maar op , maar ook: een periode van inkeer, nadenken, bespreken hoe we gerechtigheid op Gods maat kunnen inbrengen in onze wereld. Het moet ons versterken in onze ethische keuzes want het platvloerse, politieke opportunisme, geïnspireerd op eigenbelang omringt ons langs alle kanten.

Een liefdevol en goed mens te zijn in deze tijd proberen we, maar een liefdevolle en goede samenleving te zijn, in het oog van de bredere wereld is een geweldige uitdaging.

Laat ons in deze volgende maanden ‘groeien in helder inzicht en fijngevoeligheid , met de vinger aan de pols van onze samenleving, om te weten waar het op aan komt.

Annemie Luyten